Zijn ze gelukkig?
Posted by e-mino on April 16th, 2009 filed in overpeinzingenMijn empathiemeter gaat altijd in het rood wanneer ik een mentaal gehandicapt persoon zie. Het is mij recentelijk twee keer voorgekomen: eenmaal ’s avonds in een restaurant, alwaar een uitgebreide familie aan het tafelen was, met aan de hoek van de tafel een – schat ik – veertigjare, triest uitziende vrouw die aan het syndroom van Down lijdt en de capaciteiten van een vijfjarig kind had en een andere maal in Paradisio waar een guitig kind van zo’n 8 à 10 jaar rondliep met speelse ogen en waar ogenschijnlijk niets aan te zien was tot hij plots in het aquarium allerhande verwarde kreten begon uit te stoten en met panische angst in de armen van zijn begeleider sprong.
Ik vraag me altijd af wat zij denken. Beseffen ze dat ze ‘anders’ zijn (dat laatste zo objectief mogelijk bedoeld overigens en zonder de minste zweem van discriminatie!) ? Voelen ze dat aan? Of leven ze in een eigen wereld waarin wij de anderen zijn en zij de ‘normalen’? En zijn ze gelukkig in die wereld of niet? Of ervaren ze geen geluk maar een ander soort gevoel?
Ik vermoed dat het allemaal ook afhangt van de aard en de ernst van de handicap, waarbij iemand die een lichte mentale handicap heeft (wat zich bijv. zou vertalen in een lager IQ) al sneller besef zal hebben van zijn of haar ‘anderszijn’ dan iemand die een zware afwijking heeft.
Maar toch, zijn ze gelukkig? En dit spijts of ‘dankzij’ hun handicap?
April 17th, 2009 at 4:21 am
Uw empathiemeter heeft er nooit aan gedacht om er eens mee te gaan praten en het hen zelf te vragen?
April 21st, 2009 at 12:13 am
@Zapnimf: nee, ik ga niet op iemand afstappen en hem vragen “zeg, ben jij gelukkig alhoewel je blijkbaar een mentale handicap hebt?”. Sommigen vinden dat ik soms te recht op de raap ben, maar dit is erover.
Misschien kan een begeleider / (levens)partner op die vraag antwoorden?
May 10th, 2009 at 11:15 pm
Is iets wat ik me ook nu en dan afvraag.
Moest je mij vragen of ik gelukkig ben, ‘k zou ook niets anders kunnen antwoorden dan:”Ik vermoed dat ik ‘t zou moeten zijn en denk dat ik ‘t af en toe idd ben.” ‘t Is zo’n ruim begrip en er hangt zoveel af van interpretatie van dat begrip. M.a.w. het vragen aan de persoon zelf of een partner/begeleider lijkt me al even weinig zinvol.
Voor een aantal onder ons lijkt het ‘niet weten/beseffen van heel veel dingen’ al een enorme zegen op zich. Jij koppelt het hier zelf aan het besef ‘anders’ te zijn. Daaruit leid ik dan af dat het je gaat om het gevoel aanvaard te worden, erbij te horen of niet. – Da’s mijn interpretatie dan weer. –
Zich ‘anders’ voelen dankzij ‘t feit dat flink wat niet mentaal gehandicapten hen per se willen laten leven zoals de ‘normale’ mensen, lijkt mij de grootste bedreiging voor hun zielenrust. Dat wordt dan gedaan vanuit de overtuiging dat we hen niet moeten discrimineren en hen ook volledig moeten opnemen in de maatschappij. En ik kan dat laatste niet sterker beamen dan ik doe. Maar de manier waarop zit me soms wel in de maag. Neem die mensen op zoals ze zijn! Mét hun beperkingen, mét hun verschil van de rest. Wil daar niet met de forse iets van maken dat ze niet zijn.
Neen, bij ‘t zien van een mentaal gehandicapte op restaurant, zou mijn vraag waarschijnlijk iets concreter zijn. “Zou die vrouw daar zélf plezier aan beleven? Of zou het enkel haar familie een goed gevoel over zichzelf bezorgen dat ze haar ‘ondanks’ tóch meenemen?”.
Ik stel me die oorspronkelijke vraag trouwens ook over mensen van wie ik meen te zien dat ze – hoe leg ik dat nu best uit? – niet mentaal gehandicapt, maar niet zo euhm verstandig zijn. Ok, ik ga voor de compleet oneerbiedige beschrijving, omdat die nu eenmaal duidelijker is. Diegenen die al generaties lang in of op ‘t randje van de vierde wereld leven én een wat simpele uitdrukking op hun gezicht hebben, hun avonden vullen met VTM, hun hoofd met de Story en hun geldbeugel met een loon verdiend met een job aan den band. ‘Missen’ die mensen iets? ‘k Wil zeggen, hebben ze zélf die indruk?